Rada Jetry
Najstarszy opis delegowania w literaturze znajdujemy w Księdze Wyjścia. Mojżesz sądzi lud sam, od rana do wieczora. Jego teś Jetro mówi mu, że to, co robi, nie jest dobre - zmęczy się i on, i lud - i radzi wybrać ludzi zdolnych, bogobojnych, godnych zaufania i nieprzekupnych, ustanowić ich przełożonymi nad tysiącem, setką, pięćdziesięcioma i dziesięcioma, a sobie zostawić tylko sprawy najtrudniejsze (Wj 18,13-27).
W tej historii jest cała istota delegowania: ochrona lidera przed wypaleniem (ekologia lidera), lepsza obsługa ludzi, właściwy dobór osób i jasny zakres odpowiedzialności.
Czym delegowanie jest, a czym nie
Delegowanie to przekazanie zadania wraz z uprawnieniami do jego wykonania i odpowiedzialnością za wynik. Nie jest nim:
- „zrzucanie” nieprzyjemnych obowiązków bez wsparcia;
- przekazanie zadania bez decyzyjności („zrób, ale każdą decyzję konsultuj ze mną”);
- porzucenie - lider nadal odpowiada za całość.
Dlaczego liderzy nie delegują
„Szybciej zrobię to sam”, „nikt nie zrobi tego tak dobrze”, lęk przed utratą kontroli lub pozycji, brak zaufania, brak czasu na wdrożenie. Krótkoterminowo bywa to prawdą, długoterminowo prowadzi do przeciążenia lidera i braku następców.
Poziomy delegowania
Pomocne jest określenie, ile swobody dostaje osoba. Przykładowa skala:
- Zbierz informacje, ja zdecyduję.
- Zaproponuj warianty, ja wybiorę.
- Zarekomenduj decyzję, ja zatwierdzę.
- Zdecyduj i poinformuj mnie.
- Zdecyduj sam - nie musisz informować.
Poziom dobiera się do kompetencji i zaangażowania osoby - zob. przywództwo sytuacyjne.
Jak delegować dobrze
- Jasno określ cel i oczekiwany rezultat (por. cele SMART), a nie tylko czynności.
- Ustal zakres uprawnień, zasoby i termin.
- Uzgodnij punkty kontrolne i sposób raportowania.
- Daj wsparcie i dostępność, ale nie przejmuj zadania z powrotem.
- Na końcu omów efekt i doceń wkład (informacja zwrotna).
Delegowanie jest też narzędziem formacji: przez powierzanie coraz większej odpowiedzialności wyrastają nowi liderzy - zob. metoda uczniowska, zespołowe przywództwo.
Źródła
Biblia Tysiąclecia, Wj 18,13-27 G. Yukl, W. L. Gardner, Leadership in Organizations, Pearson 2020 (rozdz. o upoważnianiu i delegowaniu) W. Oncken Jr., D. L. Wass, Management Time: Who's Got the Monkey?, Harvard Business Review 1974 Biała Księga Dobrych Praktyk Liderskich, bialaksiega.pl
