Followership (bycie prowadzonym)

Brakująca połowa

Przywództwo nie istnieje bez osób, które za liderem idą. Peter Drucker pisał, że jedyną definicją lidera jest to, że ma kogoś, kto za nim podąża. Mimo to przez dziesięciolecia badania koncentrowały się prawie wyłącznie na liderach. Angielskie słowo followership (dosł. „podążanie za”) nie ma dobrego polskiego odpowiednika; mówi się o „byciu prowadzonym” lub o roli współpracownika.

Model Kelleya

W artykule In Praise of Followers (Harvard Business Review, 1988) Robert Kelley opisał pięć typów prowadzonych na podstawie dwóch wymiarów: niezależnego, krytycznego myślenia i aktywnego zaangażowania.

Najcenniejsi są prowadzeni wzorcowi: angażują się, biorą odpowiedzialność, ale też myślą samodzielnie i potrafią powiedzieć „nie”. Konformiści są wygodni dla lidera, ale niebezpieczni dla organizacji - nie ostrzegą przed błędem.

Odważny współpracownik

Ira Chaleff w książce The Courageous Follower (1995) opisał odwagę bycia prowadzonym: odwagę brać odpowiedzialność, służyć, kwestionować, uczestniczyć w zmianie, a w ostateczności - odmówić udziału w czymś niemoralnym. Barbara Kellerman pokazała, że złe przywództwo jest zawsze współtworzone przez prowadzonych, którzy je tolerują.

W perspektywie wspólnoty

W Kościele wszyscy są najpierw uczniami - także liderzy. Posłuszeństwo nie oznacza bierności: św. Paweł sprzeciwił się Piotrowi „otwarcie”, gdy ten postępował niezgodnie z Ewangelią (Ga 2,11-14). Dojrzała wspólnota potrzebuje ludzi, którzy wspierają lidera i jednocześnie mają odwagę mówić prawdę. Sprzyja temu bezpieczeństwo psychologiczne i zespołowe przywództwo.